Noodgids

1. Veilig? Spreek aan en schud aan de schouders.
2. Geen reactie: kantel het hoofd, til de kin op, kijk/luister max. 10 sec naar normale ademhaling.
3. Ademt niet (normaal): bel 112, zet de luidspreker aan, laat iemand een AED halen.
4. 30 borstcompressies: midden op de borst, 5–6 cm diep, tempo 100–120 per minuut.
5. Kan je beademen: 2 beademingen. Anders: enkel compressies, zonder stoppen.
6. Doorgaan tot hulp komt, de persoon normaal ademt of je uitgeput bent.

1. Kniel naast het slachtoffer, strek de benen.
2. Arm dichtst bij jou: haaks omhoog leggen.
3. Verste hand tegen zijn wang houden, verste knie optrekken.
4. Trek aan de knie naar je toe zodat hij op zijn zij rolt.
5. Hoofd licht achterover zodat de luchtweg vrij blijft. Bel 112, controleer de ademhaling blijvend.

Kan nog hoesten? Laat hoesten, niet op de rug slaan.

Kan niet hoesten/praten/ademen:

1. 5 stevige slagen tussen de schouderbladen, persoon voorovergebogen.
2. Helpt niet: 5 buikstoten (Heimlich) — vuist net boven de navel, ruk naar binnen en omhoog.
3. Wissel af tot het voorwerp loskomt. Wordt de persoon bewusteloos: 112 en start reanimatie.

1. Direct hard drukken op de wonde met een propere doek of verband. Blijven drukken.
2. Bloed komt door? Extra doek erbovenop, de eerste niet weghalen.
3. Laat het slachtoffer liggen, ledemaat hoog als dat kan.
4. Bel 112 bij spuitend bloed of als het niet stopt.

1. 20 minuten koelen met lauw, zacht stromend water.
2. Ringen, horloges en kleding die niet vastplakt verwijderen.
3. Afdekken met huishoudfolie of een steriel verband, niet strak.

1. Handen wassen.
2. Wonde spoelen met proper (drink)water tot vuil weg is.
3. Ontsmetten (bv. chloorhexidine of povidonjood) en afdekken met pleister of kompres.
4. Elke dag nakijken en verband vervangen.

Hartaanval

• Drukkende pijn op de borst, kan uitstralen naar arm, kaak, rug
• Zweten, misselijk, kortademig, angstig

➜ 112, laten rusten in halfzittende houding, niet laten rondlopen.

Beroerte — test FAST

• Face: hangt een mondhoek?
• Arm: zakt één arm weg?
• Speech: spreekt onduidelijk?
• Time: noteer het uur en bel 112.

Tekenen: zwelling van lippen/tong/keel, moeilijk ademen, piepen, netelroos over het lichaam, duizelig, flauwvallen.

1. Bel 112.
2. Heeft de persoon een adrenalinepen: meteen gebruiken in de buitenkant van het dijbeen.
3. Laten liggen met benen omhoog (of zitten als ademen moeilijk is).

Tekenen: hevig rillen, traag, verward, bleek. Stopt het rillen bij een zeer koud persoon = gevaarlijk.

1. Naar een warme, droge plek. Natte kleren uit.
2. Langzaam opwarmen: dekens, muts, huid-op-huid. Warme zoete drank als de persoon goed bij bewustzijn is.
3. Ernstig of verward: 112.

Tekenen: hoge temperatuur, rode droge of zwetende huid, hoofdpijn, verward, braken.

1. In de schaduw, kleren los.
2. Afkoelen met natte doeken en wind/ventilator, koel water op de huid.
3. Laten drinken als de persoon goed bij bewustzijn is. Verward of bewusteloos: 112.

Koolmonoxide ruik je niet. Tekenen: hoofdpijn, misselijk, duizelig, suf — vaak bij meerdere personen tegelijk.

1. Ramen en deuren open, iedereen naar buiten.
2. Bel 112.

1. Teek zo snel mogelijk verwijderen met een tekentang of fijne pincet, dicht bij de huid, recht omhoog trekken.
2. Ontsmetten. Noteer datum en plaats.
3. Tot 30 dagen opvolgen: groeiende rode vlek (ring) of griepklachten → naar de huisarts.

1. Bel het Antigifcentrum 070 245 245 (bewusteloos of ademhalingsproblemen: 112).
2. Houd de verpakking bij de hand.
3. Niet laten braken, geen melk geven tenzij het Antigifcentrum dat zegt.

• De doseringen hieronder gelden voor volwassenen (>50 kg) bij zelfzorg, zonder arts.
• Kinderen: dosering gaat volgens gewicht. Gebruik altijd de doseertabel op de verpakking of bijsluiter van een kinderproduct.
• Bewaar de bijsluiters bij je noodvoorraad. Die gaan altijd voor.
• Let op dubbele inname: griep- en verkoudheidsmiddelen bevatten vaak al paracetamol.
• Zwanger, borstvoeding, leeftijd 65+, chronische ziekte of andere medicatie: eerst arts of apotheker.

Waarvoor: pijn (hoofd, tanden, spieren) en koorts. Eerste keuze, zacht voor de maag.

Waarvoor: pijn met ontsteking (verstuiking, tandpijn, menstruatiepijn), koorts.

Als pijnstiller minder geschikt dan paracetamol: meer kans op maagklachten en bloedingen.

Belangrijkste: vocht aanvullen

ORS-zakjes uit de apotheek (bv. Pedialyte, Normolyt) volgens verpakking.

Loperamide (Imodium)

Remt de diarree. Start met de dosis op de bijsluiter, daarna enkel na een losse stoelgang. Nooit boven het maximum van de bijsluiter.

Waarvoor: hooikoorts, jeuk, netelroos, insectenbeet met zwelling.

Antacida (Rennie, Gaviscon) neutraliseren snel het zuur. Dosering volgens verpakking.

Beschermen de schildklier bij een kernongeval. Gratis bij de apotheek (België).

• Paracetamol 500 mg · Ibuprofen 200/400 mg
• ORS-zakjes · Loperamide
• Antihistaminicum (cetirizine)
• Ontsmettingsmiddel, pleisters, steriele kompressen, zwachtels, tape
• Tekentang, pincet, schaartje, thermometer
• Brandwondengel of huishoudfolie
• Persoonlijke voorschriftmedicatie voor min. 1 week extra + lijst met namen en doses
• Bijsluiters!

1. Koken (beste methode)

Water helder? Laat 1 minuut goed doorkoken (borrelend). Laten afkoelen, afgedekt bewaren.

2. Troebel water eerst helder maken

Laten bezinken, daarna door een propere doek of koffiefilter gieten. Pas dan koken of ontsmetten.

3. Geen kookmogelijkheid

• Waterzuiveringstabletten — exact volgens verpakking.
• Ongeparfumeerde bleek/javel — enkel als op de verpakking een dosering voor drinkwater staat. Na ontsmetting 30 minuten wachten; het water moet licht naar chloor ruiken.

• Houd koelkast en diepvries dicht.
• Koelkast blijft ongeveer 4 uur koud.
• Volle diepvries ± 48 uur, halfvolle ± 24 uur.
• Eerst verse producten opeten, dan diepvries, dan blikken en droge voeding.

Gas

Kraan vlak vóór de gasmeter. Handvat dwars op de leiding = dicht. Na afsluiten: enkel de netbeheerder of een vakman zet terug open.

Water

Hoofdkraan bij de watermeter (kelder, kruipruimte, voortuin). Dichtdraaien met de klok mee.

Elektriciteit

Hoofdschakelaar in de zekeringkast (verliesstroomschakelaar). Naar beneden = uit.

1. Geen schakelaars, deurbellen, gsm of vuur in de woning gebruiken.
2. Ramen en deuren open, gaskraan dicht als dat veilig kan.
3. Iedereen naar buiten.
4. Bel van buitenaf 0800 65 065 (Fluvius, gratis) of 112 bij acuut gevaar.

1. Kijk of het alleen bij jou is (zekeringen) of in de straat.
2. Meld via 078 35 35 00 (Fluvius).
3. Toestellen uittrekken (voorkomt schade bij terugkeer). Eén lamp aan laten zodat je merkt wanneer het terug is.
4. Zaklamp i.p.v. kaarsen. Gsm sparen: energiebesparing aan, scherm donker.

1. Iedereen waarschuwen en naar buiten. Laag bij de grond blijven bij rook.
2. Deuren achter je dichttrekken.
3. Buiten: 112. Nooit terug naar binnen.

• BE-Alert: schrijf je nu in (be-alert.be) om sms-waarschuwingen van de overheid te krijgen.
• Radio op batterijen of met slinger: VRT Radio 1/Radio 2 brengen officiële berichten.
• Bij gsm-netwerkproblemen: sms lukt vaak nog als bellen niet lukt.
• Spreek een verzamelpunt af met je gezin als niemand bereikbaar is.

• Kiwix: download Wikipedia (NL of EN) en WikiMed. Kies "mini" of "nopic" als je weinig opslag hebt.
• Google Translate: taalpakketten downloaden (FR, DE, EN).
• Kaarten: offline kaart van je regio in Google Maps of Organic Maps.
• Deze gids: bewaar het bestand in Bestanden → "Op mijn iPhone".

• Water + waterzuiveringstabletten
• Houdbare voeding voor 3 dagen
• EHBO-kit + persoonlijke medicatie
• Zaklamp, radio, batterijen, powerbank
• Kopieën identiteitskaart/verzekeringen, wat cash
• Warme kleding, nooddeken, regenponcho
• Zakmes, aansteker, tape, fluitje
• Lijst met belangrijke telefoonnummers op papier